Lato w mieście 2026 | 3–31 lipca 2026
1. Wystawa Marii Kuli „Mapa snów i śladów” w Domu Oświatowym Biblioteki Śląskiej
Termin wystawy od 25.05.2026 r. do 31.08.2026 r.
Kuratorka: Ewa Kokot
Wystawa realizowana w ramach projektu „Pola widzenia książki – między literą a światłem” [https://bs.katowice.pl/pola-widzenia-ksiazki-miedzy-litera-a-swiatlem/] dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. W ramach programu Partnerstwo dla książki 2026.
Prezentacja prac wykonanych w technice wycinanki oraz art-booków artystki. Wystawa łączy tradycję rękodzieła z nowoczesną poetyką obrazu, w której papier staje się nośnikiem ulotnych historii, znaków i symboli.
Maria Kula nie tyle przedstawia obrazy, co uruchamia sposób ich powstawania. W centrum znajduje się papier – materiał elementarny, pozornie znany, a jednak w tej wystawie potraktowany jako struktura myślenia. Wycinanka nie funkcjonuje jako technika dekoracyjna, lecz jako metoda: precyzyjna i oparta na geście redukcji, który nie tyle usuwa, co porządkuje pole widzenia. Obrazy nie budują narracji linearnej. Działają poprzez fragment, przesunięcie, powtórzenie. Znaczenie nie jest tu dane, lecz wytwarzane w relacji między elementami – w napięciu pomiędzy pełnią a brakiem, światłem a pustką, obecnością a jej śladem. W efekcie wystawa bliższa jest strukturze pamięci niż opowieści.
W tym kontekście szczególnie istotnie wybrzmiewa fragment literacki Witolda Gombrowicza towarzyszący wystawie: „Istnienie jest rzeczą skomplikowaną. Za kulisami pierwszoplanowych zdarzeń odbywa się nieustanna praca psychiczna na dalszą obliczona metę. Życie w nas ani na chwilę nie zostało zahamowane, a tylko, w tej chwili, nie może wydostać się na powierzchnię”.
„Kultura”, czerwiec 1953.
2. Warsztaty twórcze
Cykl bezpłatnych warsztatów dla dzieci i młodzieży, łączący literaturę, sztuki wizualne oraz muzykę i dźwięk. Punktem wyjścia programu jest założenie, że obraz, słowo i brzmienie są równorzędnymi sposobami opowiadania o świecie – nie ilustrują się wzajemnie, lecz współistnieją, tworząc wspólne pole znaczeń. Inspiracją działań jest wystawa „Mapa snów i śladów” Marii Kuli – cykl wycinanek i art-booków opartych na rytmie, powtórzeniu i subtelnej strukturze znaku. Papier staje się tu nośnikiem opowieści jednocześnie konkretnych i otwartych – zakorzenionych w tradycji, a zarazem współczesnych w formie i języku. W pracy warsztatowej wykorzystywane są techniki sztuk wizualnych: wycinanka, kolaż, rysunek i akwarela. Obraz budowany jest warstwowo – z fragmentów, powtórzeń i prostych kompozycji, które tworzą własny rytm i narrację. Równolegle pojawia się słowo: krótkie formy literackie, zapisy skojarzeń oraz zdania wynikające z obrazu, a nie odwrotnie. Istotnym elementem programu jest dźwięk – muzyka improwizowana na żywo, praca z rytmem, ciszą i głosem. Wprowadzane są elementy muzykoterapii, wspierające koncentrację, regulację emocji i uważność na proces twórczy, a nie jego efekt końcowy.
Warsztaty poprowadzą edukatorki: Irena Imańska, Jagoda Połednik, Julia Świtaj.
3. Lekcje tematyczne i działania edukacyjne
„Ścieżki myśli i obrazu” – lekcje biblioteczne
Do wystawy w Galerii Intymnej zostaną przeprowadzone lekcje tematyczne. Zajęcia będą odnosić się do kluczowych wątków literackich i artystycznych prezentowanych prac, tworząc przestrzeń do refleksji, interpretacji i dialogu. Uczestnicy rozwijać będą umiejętność obserwacji, krytycznego myślenia, interpretacji oraz wrażliwości wizualnej i literackiej. Lekcje łączą sztuki wizualne, literaturę i konteksty kulturowe, wzmacniając kompetencje odbioru i rozumienia współczesnych narracji artystycznych. Zajęcia prowadzone będą w formule otwartej i angażującej, sprzyjającej wymianie myśli i wspólnej interpretacji.
4. Gabinet Alfreda Szklarskiego / oprowadzenia
W ramach programu realizowana jest współpraca z projektem „Gabinet Alfreda Szklarskiego”, prowadzonym przez Marcina Kaprala. Działania te wprowadzają uczestników w świat literatury przygodowej i podróżniczej, rozwijając wyobraźnię narracyjną oraz kompetencje czytelnicze. Stanowią one uzupełnienie warsztatów, łącząc literaturę, obraz i pracę twórczą w spójny proces edukacyjno-artystyczny.
Prowadzący warsztaty literacko-artystyczne, lekcje tematyczne i oprowadzania
Irena Imańska – artystka wizualna, nauczycielka i edukatorka. Zajmuje się malarstwem, grafiką, videoartem oraz promocją kultury. Absolwentka Uniwersytetu Śląskiego i ASP w Krakowie. Mieszka i pracuje w Katowicach i Berlinie. Od wielu lat prowadzi zajęcia artystyczne, łącząc praktykę twórczą z edukacją. Laureatka Nagrody Prezydenta Miasta Ruda Śląska. Autorka licznych wystaw w kraju i za granicą.
Jagoda Połednik – muzykoterapeutka i edukatorka muzyczna z Katowic. Absolwentka Akademii Muzycznej w Łodzi, studentka studiów magisterskich w Katowicach. Prowadzi warsztaty muzykoterapeutyczne, zajęcia umuzykalniające oraz działania rozwojowe dla różnych grup wiekowych. Łączy edukację muzyczną z pracą terapeutyczną i animacyjną.
Julia Świtaj – artystka wizualna, malarka i edukatorka. Absolwentka ASP w Katowicach oraz studiów z arteterapii na Uniwersytecie Śląskim. Zajmuje się malarstwem, ceramiką i animacją poklatkową. Prowadziła zajęcia artystyczne i warsztaty rękodzielnicze. Laureatka i uczestniczka wielu wystaw w Polsce i za granicą.
Ewa Kokot – edukatorka i animatorka kultury. Prowadzi lekcje biblioteczne i działania edukacyjne wokół literatury i sztuki. Odpowiada za opracowanie i realizację zajęć tematycznych oraz oprowadzań po wystawie.
Marcin Kapral – pedagog i animator kultury. Studiował pedagogikę opiekuńczo-wychowawczą oraz wczesnoszkolną w Górnośląskiej Wyższej Szkole Pedagogicznej w Mysłowicach. Od 13 lat pracownik Biblioteki Śląskiej w Katowicach, obecnie w Domu Oświatowym Biblioteki Śląskiej. Twórca autorskich zajęć dla dzieci i młodzieży „Podróże z Alfredem Szklarskim…”. Uczestnik projektów MKiDN związanych z edukacją literacką i refleksją nad książką.
Autorka wystawy
Maria Kula – to artystka wizualna i autorka, która ukończyła malarstwo na Uniwersytecie Artystycznym w Poznaniu. Tworzy obrazy z ręcznie ciętego papieru oraz maluje, inspirując się starymi i współczesnymi mitami, symbolami i wspólną pamięcią kulturową. W swojej twórczości łączy tradycję z nowoczesnością, wykorzystując technikę wycinanki oraz art-booki, które tworzy na potrzeby wystaw. Prowadzi także działalność edukacyjną, organizując warsztaty artystyczne i literackie, podczas których łączy sztukę z literaturą. Jest zaangażowana w rozwijanie kreatywności i świadomości artystycznej różnych grup odbiorców, uwzględniając indywidualne potrzeby uczestników. Jej prace były prezentowane na wielu wystawach i wydarzeniach artystycznych w Polsce.
Informacje organizacyjne
- Cykl odbywa się w dniach 3–31 lipca 2026
- Udział w zajęciach jest bezpłatny
- Możliwe są zapisy indywidualne oraz grupowe (szkoły, instytucje, grupy zorganizowane)
- Liczba miejsc ograniczona – decyduje kolejność zgłoszeń
Kontakt:
Dom Oświatowy Biblioteki Śląskiej
ul. Francuska 12, Katowice 40-032
tel. (+48) 32 255 43 21
e-mail: domoswiatowy@bs.katowice.pl
Zasady rozpowszechniania wizerunku uczestników wydarzeń odbywających się w Bibliotece Śląskiej
